Według danych NASK, w 2024 roku polscy seniorzy stracili ponad 150 milionów złotych w wyniku oszustw telefonicznych i internetowych. Choć liczba ofiar spadła w porównaniu z rokiem 2023, kiedy to przestępcy wyłudzili ponad 141 mln zł w 3,5 tys. skutecznych ataków, rosnąca wartość strat pokazuje, że oszuści stosują coraz bardziej wyrafinowane metody manipulacji.
Przestępcy najczęściej wykorzystują techniki manipulacji emocjonalnej, aby uśpić czujność swoich ofiar. Jedną z najpopularniejszych metod jest oszustwo „na wnuczka” lub „na policjanta”, gdzie oszust dzwoni do seniora, podszywając się pod członka rodziny lub funkcjonariusza i prosi o pilne przekazanie pieniędzy pod pretekstem wypadku lub tajnej akcji. Seniorzy są również narażeni na ataki w internecie, gdzie przestępcy wysyłają wiadomości SMS lub e-maile z podejrzanymi linkami, które prowadzą do fałszywych stron bankowości lub bramek płatności w celu wyłudzenia danych logowania.
Seniorzy są grupą szczególnie narażoną na ataki z kilku powodów. Często posiadają mniejszą świadomość zagrożeń cyfrowych i trudniej jest im odróżnić prawdziwe informacje od fałszywych. Przestępcy wykorzystują tę ufność, wywierając presję czasu i grając na emocjach. Nowym zagrożeniem są treści generowane przez sztuczną inteligencję (AI). Oszuści tworzą fałszywe profile w mediach społecznościowych, publikując zdjęcia i historie (np. o samotności, chorobie, porzuconym dziecku), które mają wzbudzić litość i skłonić do kliknięcia w link lub przekazania pieniędzy. Tego typu treści są celowo projektowane, aby wywołać silną reakcję emocjonalną i ominąć racjonalną ocenę sytuacji.
Edukacja i ostrożność to podstawowe narzędzia w walce z oszustami. Eksperci zalecają, aby seniorzy oraz ich rodziny wdrożyli kilka kluczowych zasad bezpieczeństwa. Najważniejsza jest zasada ograniczonego zaufania wobec nieznajomych kontaktujących się telefonicznie lub przez internet. Warto pamiętać o kilku podstawowych krokach, które mogą uchronić przed stratą pieniędzy:
Niezwykle ważną rolę odgrywają rodzina i opiekunowie, którzy powinni regularnie rozmawiać z seniorami o zagrożeniach i budować atmosferę zaufania, w której osoba starsza nie będzie bała się zapytać o radę w niepokojącej sytuacji. Edukacja cyfrowa i stały kontakt z bliskimi są najskuteczniejszą tarczą chroniącą seniorów przed oszustami.
https://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/pokolenia/2257211,1,cyberbezpieczny-senior-jak-osoby-starsze-moga-chronic-sie-przed-oszustwami-cyfrowymi.read
